Kwasy omega czyli co?

Krótkołańcuchowe i długołańcuchowe kwasy tłuszczowe.

Krótkołańcuchowe kwasy tłuszczowe nazywane są niezbędnymi nienasyconymi kwasami tłuszczowymi (NNKT), ponieważ z nich produkowane są pozostałe kwasy tłuszczowe w organizmie, natomiast same nie mogš być wyprodukowane przez nasz organizm i z tego względu muszą być dostarczane w diecie. Z NNKT uzyskiwane są w naszym organizmie długołańcuchowe kwasy tłuszczowe omega-3 i omega-6. Jedne z najpoważniejszych pozytywnych efektów działania kwasów omega w naszym organizmie pochodzą od kwasu eikozapentaenowego (EPA) - odgrywa on ważną rolę w centralnym systemie nerwowym oraz jest prekursorem ważnych substancji przeciwzapalnych takich, jak prostaglandyny i leukotrieny.

NNKT, a wśród nich ALA (kwas alfa-linolenowy), są roślinnymi kwasami tłuszczowymi. Większość NNKT wykorzystywana jest przez organizm jako źródło energii, niewielka część jest metabolizowana do długołańcuchowych kwasów tłuszczowych. Konwersja do długołańcuchowych kwasów u wielu ludzi nie jest wystarczająca i nasz organizm wytwarza ich zbyt mało. Spowodowane jest to obecnym stylem życia i dietą. Z tego powodu spożywanie tłuszczy roślinnych nie przynosi tak korzystnych efektów, jak spożywanie tłuszczy rybich, szczególnie bogatych w omega-3, w tym w kwas EPA.

Prawidłowy stosunek omega-6 do omega-3 w naszej diecie to 2:1. W praktyce jednak obecnie spożywamy omega-6 do omega-3 około 25:1. Przyczyną takiego stanu jest duże spożycie olejów roślinnych, które są szczególnie bogate w kwasy omega-6. Ponadto, w masowych hodowlach zwierzšt stosuje się karmy na bazie składników pochodzenia roślinnego. Z tego powodu mięso zwierzšt hodowlanych oraz ryb Do najbogatszych w kwasy omega-6 należš olej słonecznikowy, rzepakowy, sojowy i kukurydziany. Badania naukowe wskazują, że aż jednego na trzy przypadki nowotworów można by uniknąć ograniczając spożycie kwasów omega-6. Ponadto, wśród kwasów omega-6 obecny jest kwas arachidonowy (AA), który jest substancją wywołującą i pogarszającą stany zapalne, ponieważ z niego organizm produkuje prozapalne substancje takie, jak prostaglandyny, leukotrieny czy tromboksany. Kwasy omega-3 i omega-6 konkurujš w naszym organizmie o dostęp do enzymów przeprowadzających konwersję krótkołańcuchowych kwasów tłuszczowych do długołańcuchowym. Dodatkowo, długołańcuchowe kwasy omega-6 (np. kwas arachidonowy) konkurują o dostęp do enzymów z długołańcuchowymi omega-3 (np. EPA, prekursor przeciwzapalnych ekozanoidów). W efekcie, jeśli w diecie dominują krótko- i długołańcuchowe omega-6, w zdecydowanej przewadze tworzone są substancje prozapalne i nie sš one równoważone produkcją substancji przeciwzapalnych. Skutkuje to zwiększonym ryzykiem chorób degeneracyjnych takich, jak choroby serca i układu krążenia, choroby zapalne czy autoimmunologiczne, jak również choroby neurodegeneracyjne.

Dlaczego nie możemy po prostu jeść więcej ryb?

Idealnie byłoby gdybyśmy mogli uzyskiwać wszystkie potrzebne składniki z pożywienia. Nie wszystkie ryby są bogate w kwasy omega-3. Duże ilości omega-3 obecne są w ciele dziko żyjących sardynek, łososi, sardeli i makreli. Dwie porcje tygodniowo tych ryb zapewniają ok. 0.5 g omega-3 w przeliczeniu na jeden dzień. Jest to jednak zbyt mało by uzyskać efekt terapeutyczny. Ze względu na wysoki stopień zanieczyszczenia oceanów same ryby również zawierają duże ilości toksyn, w szczególności ryby duże, stojące wysoko w łańcuchu pokarmowym. Zanieczyszczenia stwierdza się nie tylko w rybach, ale również w skorupiakach. Ponadto, większość ryb dostępnych na rynku to ryby hodowlane. W hodowlach ryby karmione sš paszami na bazie soi, z tego względu ich ciało zawiera mniej kwasów omega-3, a więcej omega-6 w porównaniu z rybami dziko żyjącymi. Dodatkowo rybom w hodowlach, które są silnie zatłoczone, podaje się antybiotyki i pestycydy w celu zahamowania rozwoju chorób.

Olej generyczny a olej farmaceutyczny.

Olej generyczny to olej uzyskiwany z ciała ryb, filtrowany ale nie poddawany molekularnej destylacji czy koncentracji. Zawiera około 180 mg EPA i 120 mg DHA na 1000 mg oleju. Jest on stosunkowo tani i łatwy w przechowywaniu. Jednak 18% EPA to zbyt mało, by uzyskać efekt terapeutyczny. Suplement diety Vegepa firmy Igennus, zawierajacy olej farmaceutyczny, dla porównania, zawiera 70% EPA, a E-EPA90 - 90% EPA. Przykładowo przy leczeniu depresji czy zespołu przewlekłego zmęczenia dawka terapeutyczna EPA wynosi 2 g, co oznacza 22 kapsułki z olejem generycznym. Olej farmaceutyczny podlega molekularnej destylacji/lub koncentracji. Dzięki molekularnej destylacji olej ten jest pozbawiany witaminy A i zanieczyszczeń. Dzięki koncentracji, końcowa ilość składników czynnych jest większa.

Dlaczego suplement kwasów omega-3 bez DHA?

Uważa się, że zarówno EPA, jak i DHA mają działanie przeciwzapalne, wpływają pozytywnie na odporności czy zapobiegają sklejaniu się składników krwi. Jednakże w przypadku obu kwasów mamy do czynienia z innym mechanizmem i z innymi produktami uzyskiwanymi przez organizm z tych kwasów. DHA jest najbardziej powszechnym kwasem tłuszczowym obecnym w błonach komórkowych, w dużych ilościach obecnym we wszystkich organach, a w szczególności w mózgu i siatkówce oka. Kwas ten odgrywa ważną rolę strukturalną. EPA z kolei, występuje w niewielkich ilościach, ale za to podlega ciągłej utylizacji, zużywaniu i wymaga ciągłego uzupełniania. Dzięki suplementacji czystym EPA nasz organizm jest w stanie wyprodukować odpowiednią ilość innych długołańcuchowych kwasów omega-3, w tym DHA, w procesach elongacji i desaturacji. Z kolei suplementacja czystym DHA może prowadzić do nadmiernej akumulacji tego kwasu omega-3 ponieważ jest on w małym stopniu wykorzystywany w procesach metabolicznych. Ponadto, coraz więcej badań naukowych pokazuje, że niedobory EPA i DHA mają odmienne skutki dla organizmu, a w niektórych przypadkach suplementacja DHA może zmniejszać pozytywny efekt suplementacji EPA.

Szczególne zastosowania EPA:

  • w leczeniu chorób zapalnych stawów
  • we wspomaganiu leczenia chorób zapalnych skóry (w tym łuszczyca)
  • we wspomaganiu leczenia chorób zapalnych jelit
  • we wspomaganiu leczenia astmy o podłożu zapalnym
  • w ochronie serca i układu wieńcowego
  • w leczeniu depresji
  • w leczeniu zespołu przewlekłego zmęczenia
  • w leczeniu fibromialgii
  • we wspomaganiu leczenia dyspraksji
  • we wspomaganiu leczenia ADHD
  • w zapobieganiu i leczeniu demencji

Tu możesz przeczytać o programie uzupełniania i utrzymania prawidłowego poziomu EPA w organizmie

BIBLIOGRAFIA


MikTech - Projektowanie stron internetowych, sieci komputerowe, administrator sieci, pozycjonowanie